Kapat
Anasayfa 230 0

İşletim Sistemi Nedir?

Bilgisayar, tablet ve akıllı cep telefonlarında bulunan işletim sistemi, cihazlar üretildikten sonra yüklenir ve kullanıcının isteğine göre silinip yeniden de yüklenebilir. Ya da isteğe göre başka bir işletim sistemiyle değiştirebilir. Kullanıcı ve bilgisayar arasında köprü görevi üstlenen bu sistemin farklı çeşitleri bulunur.

İşletim Sistemi Nedir?

Bilgisayarınızı kullanabilmeniz ve bilgisayardan faydalanabilmeniz için en temel yazılım işletim sistemidir. Peki nedir bu işletim sistemi? Bilgisayarda çalışan tüm donanım birimlerinin ve uygulama yazılımlarının yönetim ve denetimini sağlayan, bu sayede bilgisayarı daha rahat kullanmamıza yardımcı olan sistem yazılım bütünüdür. Bilgisayarın donanımıyla arayüz oluşturur ve uygulamaların kullanabileceği hizmetler sunar. Bu işletim sistemi olmazsa herhangi bir bilgisayar veya mobil cihazın kullanılması mümkün değildir.

İşletim sistemleri yalnızca bilgisayar yada mobil cihazlarda değil; arabalarda, beyaz eşyalarda hatta kol saatlerinin içinde bile yüklü olabilir.

Normal yazılımlar bilgisayarda “kullanıcı modu” ile dolaşırken işletim sistemi “yönetici modu” ile dolaşır. Bu yüzden işletim sistemi algoritmalarının donanımlara direkt erişim yetkisi vardır.

İşletim Sisteminin Görevleri

İşletim sistemi nedir sorusundan sonra bir çok kullanıcı tarafından merak edilen konu İşletim sisteminin ne işe yaradığıdır. Burada işletim sisteminin görevlerine listeler halinde bir göz atalım:

  • Grafik arayüzü kontrolünü sağlamak
  • Merkezi işlem birimini (CPU) yönetmek
  • Çok kullanıcılı sistemlerde kaynaklara güvenli erişim imkanı sağlamak
  • Bellekleri yönetmek
  • Programlar arasında iletişimi sağlamak
  • Donanım birimlerini yönetmek
  • Dosya ve klasör yönetimini sağlamak
  • Kullanıcının programları çalıştırmasına yardımcı olmak, kullanıcının komutlar vermesini sağlamak
  • Hataları Yönetmek
  • Girdi/ Çıktı aygıtlarına erişimi sağlamak

İşletim Sistemlerinin Özellikleri

Kolaylık: Bilgisayarın kullanımını daha kolay hale getirir.

Verimlilik: Bilgisayar kaynaklarının mümkün olan en verimli şekilde kullanılmasını sağlar.

İşletim Yeteneği: Hızlı ve güvenli erişim için verileri düzenler.

Girdi ve Çıktı Sağlama: Kullanıcının bilgisayarın giriş/çıkış aygıtlarına erişmesini ve bunları yönetmesini kolaylaştırmaktadır.

İstatistik Sağlama: Donanım ve verilerin kullanıcılar arasında paylaşılmasını sağlar.

Donanım Yeteneği

Ağ yönetimi

İşletim Sistemi Çeşitleri

Windows İşletim Sistemi:

Microsoft firması tarafından ilk olarak MS-DOS ismiyle piyasaya sürülen daha sonra Windows adını alan ve dünyada en çok kullanılan işletim sistemidir. En büyük özelliklerinden biri kolay öğrenilebilir oluşudur. Bu yüzden bu öğrenme kolaylığı Windows’a bilgisayar pazarında en yaygın kullanılan işletim olmasını sağlamaktadır. Bu konuda da en önemli rakibi Linux sistemidir.

MacOS(Apple OS X) İşletim Sistemi:

Macintosh işletim sistemi ailesinin son sürümü olan MacOS, Apple’ın üretmiş olduğu kişisel bilgisayarları içerisinde kullanılan gelişmiş bir işletim sistemidir. Mac OS ailesinde Mac OS 7, Mac OS 9 ve Mac OS X vardır. Mac OS X Macintosh Operating System’in kısaltmasıdır. Burada sonunda ki X roma rakamındaki 10’u temsil etmektedir. Bu yüzden ABD’de MacOS X “iks” yerine MacOS 10″ten” denir. Grafik açısından çok ayrıcalıklı olduğu için genellikle yayıncılık alanında ilgi görür.

UNIX İşletim Sistemi:

Unix işletim sistemi ilk olarak geliştirildiğinde komut satırlı X-Windows gibi bazı grafik ögelerini içerisinde barındıran Windows benzeri bir işletim sistemidir. Çok kullanıcılı, çok görevli yapıyı destekleyen bir bilgisayar işletim sistemidir. Komut yorumlayıcı (Shell) aracılığı ile kullanıcı ve bilgisayar sisteminin iletişimi sağlanır. Ayrıca Unix türevi işletim sistemleri çok işlemcili, çok pahalı makinalardan, tek işlemcili, basit ve çok ucuz ev bilgisayarlarına kadar pek çok cihaz üzerinde çalışabilen bir sistemdir.

UNIX Türevleri:

  • Linux
  • FreeBSD, OpenBSD, NetBSD
  • Minix
  • Sun Solaris
  • IBM AIX
  • HP-UX
  • SGI IRIX
  • Digital UNIX
  • Xenix
  • Mac

Linux İşletim Sistemi:

Linux adı tasarlayıcı olan Linus Torvalds’tan gelmektedir. ilk kez ismini 1991 de duyurmuş. Serbeste dağıtılabilen, çok kullanıcılı Unix ortamının bir türevidir aslında. Günümüzde daha çok bilişim uzmanları tarafından tercih edilen bir sistemdir. Ücretsiz dağıtıma sahip olduğu gibi açık kaynak kodları da bulunduruyor. Bu yüzden kullanıcılar tarafından tekrar programlanabilmeyi ve geliştirilebilmeyi mümkün kılıyor. Herhangi bir maliyeti olmayan bu işletim sistemi, başta IBM ve PC uyumlu bilgisayarlar olmak üzere birçok farklı cihazda rahatlıkla kullanılabiliyor.

Android İşletim Sistemi:

Linux tabanlı, açık kaynak kodlu bir işletim sistemidir. Mobil cihaz ve cep telefonları için geliştirilen mobil bir yazılımdır. Günümüzde milyonlarca android telefon kullanan insan bulunmakta bu yüzden de milyonlarca android yazılım bulunmaktadır. Google tarafından geliştirilen bu sistem, milyonlarca kişi tarafından kullanılan dev bir sistem haline gelmiştir. Google Play Store ile uygulama edinme ve güncelleme işlemlerinin yürütülmesine uygun şekilde programlanmıştır. Android işletim sistemi ile çalışan cihazlar oldukça fazladır.

Ayrıca Android işletim sisteminin bu kadar hızlı gelişmesinin sebeplerinden biri de açık kaynak kodlu olmasıdır.

IOS İşletim Sistemi:

Apple’ın kendine özgü olan bir işletim sistemidir. Yani sadece kendi cihazları üzerinde kullanılıyor. İlk başlarda IOS işletim sistemi sadece Iphone için kullanılıyordu daha sonralarda ise diğer cihazlarında da kullanılmaya başlanmış.

IOS işletim sistemi içerisinde dört katman yer alır. Bunlar;

  • Core servisleri tabakası
  • Core OS tabakası
  • Cocoa Touch tabakası
  • Medya tabakası dır.

Güvenliğe önem veren Apple, uygulama yükleme işlemine sadece App Store ve itunes üzerinden izin vermiştir. Bu yüzden belirtilen yerler haricinde herhangi bir yerden uygulama yükleme ve benzeri bir işlem yapmak mümkün değildir.

[Toplam: 8   Ortalama: 5/5]
Ela Kaşcıoğlu

Ela Kaşcıoğlu {Ela Kaşcıoğlu}